Samsun'da Kuyumcu Belgesi (MYK 21UY0441-4) Nasıl Alınır?

Samsun'da kuyum ticareti, Samsun Kalesi'nin surlarına bitişik kurulan tarihi Bedesten Çarşısı'nın sarraf ve kuyumcularından, bugün İlkadım Kale semtindeki Kuyumcular Çarşısı (Cephane Sokak), Saathane Meydanı ve Namık Kemal Caddesi çevresindeki altın esnafına uzanan köklü bir perakende geleneğine dayanır. Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik gereği perakende kuyum ticareti yapan işletmede sahip/yetkili temsilci ya da en az bir tam zamanlı çalışanın belgeli olması gerekir; en yaygın yol MYK Kuyumcu (21UY0441-4, Seviye 4) belgesidir. İşletmenizin kesin durumunu Samsun Ticaret İl Müdürlüğü belirler.

Samsun'da Kuyumculuk ve Yerel Bağlam

Tarihi Bedesten (Bedestan) Çarşısı: Samsun Kalesi'nin surlarına bitişik, kapalı ve tonozlu bir mimariyle kurulan bedestenin ilk kayıtları 18. yüzyıla iner; Canik mütesellimi Hazinedarzâde Süleyman Paşa tarafından satın alınıp vakfedilmiştir. 1864 onarımıyla kapı sayısı yediye çıkmış, 1910'da açık çarşıya (arasta) dönüşmüştür. Tarihte sarrafların, altın-gümüş işleyenlerin, antikacıların ve kuyumcuların toplandığı merkezdi; esnaf zamanla şehrin büyümesiyle oluşan yeni ticaret noktalarına taşınmıştır.

Bugün Samsun'da kuyum perakendesinin nabzı İlkadım ilçesi Kale semtinde atar: Kuyumcular Çarşısı Cephane Sokak'ta yer alır; Saathane Meydanı, Çiftlik (İstiklal) Caddesi ve Namık Kemal Caddesi çevresi altın-mücevher alım satımının yoğunlaştığı tarihî merkezdir.

Samsun Kuyumcular Esnaf ve Sanatkârlar Odası da bu bölgede, Kale Mahallesi Anakent İş Merkezi'nde (Namık Kemal Caddesi) bulunur; oda Türkiye Madenî Eşya Sanatkârları Federasyonu ve TESK çatısı altındadır.

Karadeniz'in en büyük liman ve ticaret kentlerinden biri olan, tütün ticaretiyle büyümüş Samsun; altın-mücevher perakendesini şehir ekonomisinin köklü kalemlerinden biri olarak taşır ve çevre ilçelerle iller için bölgesel bir perakende-ticaret merkezi işlevi görür.

Samsun, Oltu taşı (Erzurum) veya telkari/savat (Mardin-Midyat) gibi coğrafi işaret tescilli, kuyuma özgü bir yöresel ürün ya da kendine has bir işçilik geleneğiyle öne çıkmaz; ilin coğrafi işaretli ürünleri ağırlıkla gıda ve el sanatları (Bafra lokumu, Çarşamba pidesi/kıvratması, sekiz köşe kasket vb.) alanındadır. Kuyum sektörü büyük ölçüde altın-mücevher perakende satışı üzerine kuruludur.

Bu perakende ağırlığı, Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik'in belge (yetki belgesi + belgeli personel) şartını Samsun'daki dükkânlar için doğrudan ilgilendirir; kesin durum ve başvuru Samsun Ticaret İl Müdürlüğü ile Kuyum Ticareti Bilgi Sistemi (KTBS) üzerinden yürür.

Samsun'da kuyum ticaretinin tarihî kökü: Bedesten Çarşısı

Samsun'da altın ve kuyumun ticari geçmişi, kentin liman ekonomisi kadar eskidir. Şehrin tarihî ticaret çekirdeği, Samsun Kalesi'nin surlarına bitişik olarak kurulan Bedesten (Bedestan) Çarşısı'dır. Yapının kesin inşa tarihi bilinmemekle birlikte ilk resmî kayıtları 18. yüzyıla iner; kapalı ve tonozlu mimarisiyle klasik bir bedesten olarak biçimlenmiştir. Bedesten, dönemin Canik mütesellimi Hazinedarzâde Süleyman Paşa tarafından satın alınarak vakfedilmiş, böylece şehrin kamusal ticaret altyapısının bir parçası hâline gelmiştir. 1864 yılındaki onarımda bazı dükkânların yerine kapı açılmasıyla giriş sayısı yediye çıkmış; 1910'da ise bedesten kapalı yapısını yitirerek açık çarşıya, yani arastaya dönüşmüştür. Bu tarihî mekân, geçmişte sarrafların (para/altın bozan esnaf), altın-gümüş işleyenlerin, antikacıların ve kuyumcuların bir arada bulunduğu merkezdi; kentin en değerli malının alınıp satıldığı, tartıldığı ve işlendiği yerdi. Şehir büyüdükçe ve yeni ticaret aksları oluştukça bu esnaf zamanla dükkânlarını dışarıya taşımış, bedesten çevresi ise el sanatları, bakırcı, antikacı ve tekstil ağırlıklı bir tarihî çarşı dokusuna evrilmiştir. Bugün belediye eliyle restore edilip korunan bu bölge, Samsun'un kuyum geleneğinin çıkış noktası olması bakımından önemini korur.

Kuyumun yoğunlaştığı bölgeler: Kale semti ve çevresi

Samsun Kuyumcular Odası ve esnaf yapısı

Samsun'da kuyum esnafının meslek örgütü Samsun Kuyumcular Esnaf ve Sanatkârlar Odası'dır. Oda, Kale Mahallesi'nde Anakent İş Merkezi'nde (Namık Kemal Caddesi) hizmet verir ve Türkiye Madenî Eşya Sanatkârları Federasyonu ile Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu (TESK) yapısına bağlıdır. Perakende kuyum ticaretiyle uğraşan gerçek veya tüzel kişi işletmelerin bir meslek kuruluşuna kayıtlı olması, yetki belgesi alabilmenin ön şartlarındandır; Samsun'da bu kayıt çoğunlukla ilgili esnaf odası üzerinden yürür. Oda, üyelerine yönelik mesleki temsil, danışmanlık ve sektörel bilgilendirme işlevi görür; şehirdeki kuyumcular arasında fiyat referansı ve piyasa iletişimi de büyük ölçüde bu esnaf ağı üzerinden şekillenir. Belge (yeterlilik) şartı bakımından oda üyeliği tek başına yeterli değildir: yönetmelik, işletmede sahip/yetkili temsilci ya da tam zamanlı çalışanlardan en az birinin mesleki yeterlilik belgesine sahip olmasını da arar.

Bölgesel özellik: Samsun'un kuyum kimliği ve coğrafi işaret durumu

Samsun'un kuyum kimliğini dürüstçe tanımlamak gerekir. Şehir, bazı illerin sahip olduğu türden kuyuma özgü bir coğrafi işaret veya nesilden nesile aktarılan özgün bir el işçiliği geleneğiyle anılmaz. Erzurum'un Oltu taşı, Mardin-Midyat'ın telkari ve savat işçiliği gibi tescilli, yöreye özgü bir kuyum ürünü Samsun'da bulunmaz. İlin coğrafi işaret tescilli ürünleri ağırlıkla gıda ve geleneksel el sanatları alanındadır (örneğin Bafra kaymaklı lokumu ve zembili, Çarşamba pidesi, kıvratması ve sekiz köşe kasketi gibi). Dolayısıyla Samsun'un kuyum sektörü, üretim/işçilik markası olmaktan çok, altın-mücevher perakende satışı ve bölgesel ticaret üzerine kuruludur. Karadeniz'in en büyük liman ve ticaret kentlerinden biri olan, tarihsel olarak tütün ticaretiyle büyüyen Samsun, çevre ilçe ve illere hitap eden güçlü bir perakende merkezidir; altın alım satımı da bu ticaret ekonomisinin köklü bir kalemidir. Bu perakende ağırlıklı yapı, Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik'in belge şartını Samsun'daki dükkânlar için özellikle güncel ve doğrudan kılar.

Samsun'da kuyumcu belgesi nasıl ve nereden alınır?

Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik (14.04.2021 tarih ve 31454 sayılı Resmî Gazete; 19.03.2022 tarih ve 31783 sayılı değişiklikle MYK belgesinin de kabul edilmesi), perakende kuyum ticareti yapan işletmede sahip/yetkili temsilci ya da en az bir tam zamanlı çalışanın mesleki yeterlilik belgesine sahip olmasını arar. Bu şartı karşılamanın üç yolu vardır: (1) MYK Kuyumcu (Perakende Satış Elemanı) 21UY0441-4 Seviye 4 Mesleki Yeterlilik Belgesi; (2) 3308 sayılı Kanun kapsamında alınmış kuyumculuk ustalık belgesi; (3) kuyumculukla ilgili örgün öğretimden (ilgili bölüm mezuniyeti) doğan muafiyet. En yaygın ve pratik yol, MYK Kuyumcu belgesidir. İşletmeye yönelik kuyum ticareti yetki belgesi başvuruları ise Kuyum Ticareti Bilgi Sistemi (KTBS, ktbs.ticaret.gov.tr) üzerinden e-Devlet ile yapılır ve işletmenin bulunduğu ildeki Samsun Ticaret İl Müdürlüğü tarafından incelenerek sonuçlandırılır. Kesin gereklilikler, işletme türü ve durumunuza göre değişebileceğinden, bağlayıcı bilgiyi Samsun Ticaret İl Müdürlüğü'nden teyit etmek gerekir. Brodemy belge düzenlemez. ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesi gereği, Brodemy yalnızca TÜRKAK akredite bir belgelendirme kuruluşuna aracılık (yönlendirme ve süreç desteği) sağlar; sınav ve belgelendirme kararı akredite kuruluşa aittir. Sınav yeri kuruluşa göre değişir; belirli bir şehirde (Samsun dâhil) sınav yapılacağı garanti edilemez. Süreç ve uygunluk hakkında bilgi almak için: 0543 113 17 44.

Belge bilgileri

MYK Kodu21UY0441-4 (Seviye 4)
Zorunlu mu?Evet — Kuyum Ticareti Yönetmeliği (RG 31454, 14.04.2021; değişiklik RG 31783); MYK / ustalık / mezuniyet muafiyeti (3 yol)
SınavA1 (15 soru) + A2 (20 soru + performans); baraj %70
Geçerlilik5 yıl
2026 belge masrafı1.500 TL (sınav ücreti kuruluşa göre ~6.000–11.750 TL + KDV)
İŞKUR sınav iadesiUygulanmaz (yalnız tehlikeli/çok tehlikeli işler)

Brodemy belge DÜZENLEMEZ; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle çalışan, TÜRKAK akredite bir belgelendirme kuruluşuna başvuru sürecinde aracılık eder. Sınav yeri belgelendirme kuruluşuna göre değişir; Samsun'da sınav yapılacağına dair bir şehir garantisi verilemez. Kuyum Ticareti Yönetmeliği'nin işletmenize özel olarak sizden neyi aradığı (sahip/yetkili temsilci mi yoksa çalışan mı belgeli olmalı, 3308 ustalık veya kuyumculuk mezuniyeti muafiyetiniz var mı) konusunda kesin durum için Samsun İl Ticaret Müdürlüğüne danışmanız önerilir. Bilgi ve başvuru: 0543 113 17 44.

Samsun'de resmi başvuru ve yerel kaynaklar

Brodemy belge düzenlemez; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşuna aracılık eder. Sınav yeri kuruluşa göre değişir, Samsun'da sınav garantisi verilmez. Bilgi/danışma: 0543 113 17 44.

Samsun'e özel sorular

Samsun'da kuyumcu dükkânı açmak veya çalıştırmak için belge şart mı?

Evet. Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik gereği perakende kuyum ticareti yapan işletmede sahip/yetkili temsilci ya da en az bir tam zamanlı çalışanın mesleki yeterlilik belgesine sahip olması gerekir. En yaygın yol MYK Kuyumcu (21UY0441-4, Seviye 4) belgesidir; 3308 ustalık belgesi veya ilgili bölüm mezuniyeti de kabul edilir. İşletmenizin kesin durumunu Samsun Ticaret İl Müdürlüğü belirler.

Samsun'da kuyum ticareti yetki belgesi başvurusu nereye yapılır?

İşletmeye ait yetki belgesi başvurusu Kuyum Ticareti Bilgi Sistemi (KTBS, ktbs.ticaret.gov.tr) üzerinden e-Devlet ile yapılır ve Samsun Ticaret İl Müdürlüğü (Kale Mah., Atatürk Bulvarı No:185, Hükümet Konağı Kat:4, İlkadım) tarafından incelenip sonuçlandırılır. Şube açacaksanız her şube ayrı işletme sayıldığından ayrı yetki belgesi gerekir.

MYK kuyumcu sınavı Samsun'da mı yapılıyor?

MYK Kuyumcu belgesi sınavları, TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşları tarafından yapılır ve sınav yeri kuruluşa göre değişir. Belirli bir şehirde (Samsun dâhil) sınav yapılacağı garanti edilemez. Brodemy belge düzenlemez; yalnızca akredite kuruluşa aracılık eder. Bilgi için: 0543 113 17 44.

Samsun'da kuyumcular hangi bölgede yoğunlaşır?

Kuyum perakendesi ağırlıkla merkez ilçe İlkadım'ın Kale semtinde toplanır: Kuyumcular Çarşısı (Cephane Sokak), Saathane Meydanı, Namık Kemal Caddesi ve Çiftlik (İstiklal) Caddesi çevresi. Samsun Kuyumcular Esnaf ve Sanatkârlar Odası da Namık Kemal Caddesi'ndeki Anakent İş Merkezi'nde bulunur.

Samsun'da kuyumcuda çalışan herkesin belgesi olmak zorunda mı?

Hayır; yönetmelik, işletmede sahip/yetkili temsilci ya da en az bir tam zamanlı çalışanın belgeli olmasını arar. Ancak işletmenin yetki belgesi bu şarta bağlı olduğu için, birden fazla belgeli personel bulundurmak işletme sürekliliği ve denetim açısından pratikte tercih edilir. Kesin yorum için Samsun Ticaret İl Müdürlüğü'ne danışın.

Genel sorular (kuyumcu-belgesi)

Kuyumcu belgesi zorunlu mu?

Evet. Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik (14.04.2021, RG 31454; 19.03.2022/31783 değişikliğiyle MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi de kabul edildi) gereği kuyum ticaretiyle iştigal eden işletmede sahip VEYA en az bir tam zamanlı çalışanın MYK belgesi, 3308 ustalık belgesi veya geçerli mezuniyet muafiyetine sahip olması zorunludur.

Belge için üç yol nedir; mezunlar muaf mı?

Şart üç yoldan biriyle karşılanır: (1) MYK Kuyumcu (Perakende) Seviye 4 belgesi, (2) 3308 ustalık belgesi, (3) kuyumculuk alanı ile ilgili orta veya yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar ustalık ve mesleki yeterlilik belgesi şartından muaftır (Yönetmelik Madde 6/2).

Kuyumcu belgesi sınavı nasıl yapılır?

İki zorunlu birim sınavı vardır: A1 — 15 çoktan seçmeli soru, 23 dakika; A2 — 20 çoktan seçmeli soru (30 dk) ve uygulamalı performans sınavı (60 dk). Her birimde geçme barajı %70’tir; performansta ayrıca kritik adımların tamamından geçmek gerekir.

Kuyumcu belgesi ne kadar, ücreti nedir?

Devlet payı MYK belge masrafı 2026’da 1.500 TL’dir. Sınav/belgelendirme ücreti yetkili kuruluşa göre değişir; tam yeterlilik için yaklaşık 6.000–11.750 TL + KDV aralığında olabilir. Net tutar için başvurulacak kuruluşun güncel tarifesini esas alın.

Kuyumcu belgesinde devlet teşviki/sınav ücreti iadesi var mı?

İşsizlik Sigortası Fonu’ndan sınav ücreti iadesi yalnızca tehlikeli ve çok tehlikeli işler kapsamındaki mesleklere uygulanır. Kuyumcu (Perakende) bir ticaret/satış mesleği olduğundan bu kapsamda görünmemektedir; dolayısıyla bu iade kuyumcu için genel olarak uygulanmaz. Güncel durumu kuruluş/İŞKUR ile teyit edin.

İlgili sayfalar

Diğer şehirler

İstanbul · Ankara · İzmir · Bursa · Gaziantep · Konya

Bu sayfa, Kuyumcu (Perakende) (MYK Seviye 4) — Seviye 4 belgesinin Samsun'e özel bağlamını anlatır. Belgenin tam rehberi ve başvuru →

Son güncelleme: 18.07.2026 · Brodemy · Brodemy