Kuyumcu (Perakende) (MYK Seviye 4) — Seviye 4

Kuyum ticareti yapmak ve kuyumcu dükkânı açmak için Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik (14.04.2021, RG 31454; 19.03.2022/31783 değişikliğiyle MYK belgesi de kabul edildi) gereği işletmede en az bir kişinin belgeli olması zorunludur. Belge için üç yol vardır: MYK Kuyumcu (Perakende) Seviye 4 Belgesi (21UY0441-4), 3308 ustalık belgesi veya kuyumculuk alanı orta/yükseköğretim mezuniyeti muafiyeti.

Özet: Kuyum ticareti için işletmede en az bir kişinin belgeli olması zorunludur; üç yol vardır: MYK Kuyumcu (21UY0441-4, Seviye 4), 3308 ustalık belgesi veya kuyumculuk alanı mezuniyeti muafiyeti.

📞 Hemen Ara · 0543 113 17 44WhatsApp'tan Yaz

Hızlı bakış

MYK Kodu21UY0441-4 (Seviye 4)
Zorunlu mu?Evet — Kuyum Ticareti Yönetmeliği (RG 31454, 14.04.2021; değişiklik RG 31783); MYK / ustalık / mezuniyet muafiyeti (3 yol)
SınavA1 (15 soru) + A2 (20 soru + performans); baraj %70
Geçerlilik5 yıl
2026 belge masrafı1.500 TL (sınav ücreti kuruluşa göre ~6.000–11.750 TL + KDV)
İŞKUR sınav iadesiUygulanmaz (yalnız tehlikeli/çok tehlikeli işler)

Genel bakış

Kuyumcu (Perakende) (MYK Seviye 4) — Seviye 4 nedir?

MYK Kuyumcu (Perakende) Mesleki Yeterlilik Belgesi (21UY0441-4, Seviye 4), altın ve gümüş takı alım-satım yetkinliğini ulusal düzeyde kanıtlayan belgedir. İki zorunlu birimden oluşur: A1 (İş Sağlığı ve Güvenliği, Çevre Koruma, Kalite ve İş Organizasyonu) ve A2 (Altın ve Gümüş Takı Alış-Satış Uygulamaları).

Kimler almalı, zorunlu mu?

Kuyumcu işletmesi sahipleri ve çalışanları içindir. Kuyum Ticareti Yönetmeliği uyarınca işletmede sahip VEYA en az bir tam zamanlı çalışanın belgeli olması zorunludur. Belge şartını karşılamanın üç yolu vardır: MYK belgesi, 3308 ustalık belgesi veya kuyumculuk alanı orta/yükseköğretim mezuniyeti muafiyeti (Yönetmelik Madde 6/2).

Ne kazandırır?

Ticaret Bakanlığı yetki belgesi başvurusunun ön şartını karşılar, işletmenin yasal faaliyetini güvence altına alır ve 5 yıl geçerli ulusal yeterlilik sağlar. Brodemy sizi başvurudan sınava kadar akredite belgelendirme kuruluşuna yönlendirir.

Kuyumcu belgesi nasıl alınır? Adım adım süreç

ADIM 1
Doğru yeterliliği netleştirin
Perakende kuyum satışı için aranan belge 21UY0441-4 Kuyumcu (Perakende), Seviye 4'tür. İşiniz imalat/atölye ağırlıklıysa farklı bir yeterlilik gerekebilir; hangi yeterliliğin sizin faaliyetiniz için geçerli olduğunu belgelendirme kuruluşundan teyit edin.
ADIM 2
TÜRKAK akredite bir YBK'ya başvurun
MYK adına yetkilendirilmiş, TÜRKAK akredite bir belgelendirme kuruluşuna başvuru yapın. Kimlik ve iletişim bilgilerinizle kayıt oluşturulur; ulusal yeterlilikte ön eğitim/deneyim giriş şartı bulunmaz.
ADIM 3
Birim alternatifini seçin
Asgari belge için A1 + A2 zorunlu birimleri yeterlidir. Kıymetli taşlı mücevher satışı yetkinliğini de belgelemek isterseniz A1 + A2 + B1 (Mücevher Takı) alternatifini seçebilirsiniz.
ADIM 4
Teorik sınava (T1) girin
Her birimde 4 seçenekli çoktan seçmeli teorik sınav uygulanır. Her soruya en az 1,5 dakika süre verilir, sorular eşit puandır ve yanlış cevap puan düşürmez. Geçmek için en az %70 doğru gerekir.
ADIM 5
Performans sınavına (P1) girin
A2 (ve seçilmişse B1) için gerçek veya gerçeğine uygun ortamda uygulamalı sınav yapılır. Kontrol listesindeki kritik adımların tamamından başarılı olmak koşuluyla sınavın genelinden en az %70 gerekir.
ADIM 6
Belgenizi alın
Seçtiğiniz alternatifteki tüm birimleri geçtiğinizde belge düzenlenir ve 5 yıl geçerli olur. Birimler ayrı tarihlerde geçilse bile birimler arası sınav tarih farkı 1 yılı aşmamalıdır.

Kimler için zorunlu? Kimler kapsam dışı?

Zorunluluk, perakende kuyum ticareti yapan işletmeleri kapsar. Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik uyarınca kuyum ticareti yalnızca yetki belgeli işletmelerce yapılabilir ve bu işletmede sahip/yetkili temsilci ya da tam zamanlı çalışan en az bir personel belgeli olmalıdır. Yani her çalışanın değil, işletme başına en az bir belgeli kişinin bulunması yeterlidir. Belge şartı üç yoldan biriyle karşılanabilir: MYK Kuyumcu (Perakende) belgesi, 3308 sayılı Kanun kapsamındaki ustalık belgesi veya kuyumculuk alanı orta/yükseköğretim mezuniyeti muafiyeti. Yalnızca imalat ve/veya toptan faaliyet gösteren, perakende satış yapmayan işletmeler bu yetki belgesi kapsamının dışındadır. İşletmenizin faaliyet türüne göre zorunluluğun sizi kapsayıp kapsamadığını il ticaret müdürlüğü veya belgelendirme kuruluşuyla teyit etmeniz önerilir.

Sınava giriş şartları nelerdir?

Ulusal yeterlilik metninde (21UY0441-4, madde 10) yeterlilik sınavına giriş şartı olarak herhangi bir ön koşul tanımlanmamıştır; ilgili bölüm boş ("-") bırakılmıştır. Bu, sınava girmek için önceden belirli bir eğitim düzeyi, diploma veya asgari deneyim süresi aranmadığı anlamına gelir. Yaş, öğrenim veya sektör deneyimi gibi bir bariyer olmadan başvuru yapılabilir. Buna karşın sınavı yürüten değerlendiricinin (sınav görevlisinin) sağlaması gereken ölçütler ayrıca tanımlıdır (madde 13): örneğin kuyumcu işletmelerinde altın/gümüş/mücevher satışında fiilen en az 8 yıl çalışma ya da kuyumculuk alanında öğretim üyeliği/öğretmenlik veya usta öğreticilik belgesi gibi koşullar. Bu ölçütler adayı değil, sınavı değerlendiren kişiyi bağlar. Güncel başvuru koşullarını her zaman başvuracağınız belgelendirme kuruluşundan teyit edin.

Sınav yapısı ve geçme barajları

A1 teorik (T1)4 seçenekli çoktan seçmeli, en az 15 soru, baraj %70
A1 performansAyrı P1 yoktur; A1 becerileri A2/B1 performans kontrol listelerinde ölçülür
A2 teorik (T1)4 seçenekli çoktan seçmeli, en az 20 soru, baraj %70
A2 performans (P1)Kritik adımların tamamı + sınav genelinden en az %70
B1 teorik (T1) — seçmeli4 seçenekli çoktan seçmeli, en az 10 soru, baraj %70
B1 performans (P1) — seçmeliKritik adımların tamamı + sınav genelinden en az %70
Soru başına süreEn az 1,5 dakika (ör. 15 soru ≈ 23 dk, 20 soru ≈ 30 dk)
Yanlış cevapPuan indirimi yapılmaz; sorular eşit puandır
Genel geçme barajıHer birimde en az %70

Yeterlilik birimleri: A1, A2 ve seçmeli B1

Geçerlilik, gözetim ve yeniden belgelendirme

Belgenin geçerlilik süresi 5 yıldır (madde 14). Ulusal yeterlilikte 5 yıllık süre içinde periyodik/ara gözetim tanımlanmamıştır (madde 15 boş bırakılmıştır); yani belge yılda bir denetime tabi değildir. Beş yılın sonunda belge, yeniden belgelendirme ile uzatılır (madde 16). Bunun için iki yoldan biri uygulanır: (a) belge süresi içinde ilgili alanda en az 2 yıl ya da son 6 ay çalıştığını gösteren kayıtların (hizmet dökümü, referans, sözleşme, fatura, portfolyo vb.) sunulması, veya (b) birimlerin performansa dayalı (P1) sınavlarının yeniden yapılması. Değerlendirmesi olumlu olanların belgesi 5 yıl daha uzatılır. Ayrıca yeterlilik birimlerinin geçerlilik süresi, birimin başarıldığı tarihten itibaren 2 yıldır; belgenin düzenlenebilmesi için tüm birimlerin aynı anda geçerli olması ve birimler arası sınav tarih farkının 1 yılı aşmaması gerekir. Süreç ayrıntılarını başvurduğunuz belgelendirme kuruluşundan teyit edin.

Belge şartını karşılamanın üç yolu

Çalışma alanları ve sektördeki rolü

Kuyumcu (Perakende), çalışma alanı ağırlıklı olarak kuyumcu ve mücevher perakende mağazaları olan bir meslektir. İş, ürün bilgisini (altın/gümüş takı, ayar ve saflık değerlendirmesi), müşteri ilişkileri ve satış danışmanlığını, kasa ve güvenlik uygulamalarını bir araya getirir. Yeterlilik, bu yönüyle iki meslek standardını harmanlar: satış tarafında 16UMS0519-3 Satış Danışmanı, teknik/ürün tarafında 17UMS0647-4 Yüzey İşlemcisi (Kuyumculuk). Belge, altın ve gümüş takı satışında yetkinliği ulusal düzeyde kanıtlar; kıymetli taşlı mücevher satan işletmelerde çalışanlar için B1 birimi ek yetkinlik sağlar. Belge, işletmenin Kuyum Ticareti Yetki Belgesi almasının ön şartlarından birini karşıladığı için hem çalışanlar hem işletme sahipleri açısından işlevseldir. Maaş, kariyer ve dükkân açma gibi ekonomik boyutlar için ayrı rehberlerimize bakabilirsiniz.

Kuyum Ticareti Yetki Belgesi ile ilişkisi

MYK Kuyumcu belgesi tek başına dükkân açmaya yetmez; işletmenin ayrıca Ticaret Bakanlığından Kuyum Ticareti Yetki Belgesi alması gerekir. MYK/ustalık/mezuniyet muafiyetinden biri, bu yetki belgesi başvurusunun personel şartını (işletmede en az bir belgeli kişi) karşılar. Yetki belgesi için ayrıca vergi kaydı, ilgili meslek odasına kayıt, işyeri açma ve çalışma ruhsatı gibi işletme koşulları da aranır. Kuyum ticareti yalnızca yetki belgeli işletmelerce yapılabilir; yetki belgesi olmadan kuyum ticareti yapmak veya kuyumculuk izlenimi veren işaret/vitrin kullanmak yasaktır. Yükümlülük ihlallerinde 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun'un 18. maddesindeki idari para cezaları uygulanır; ceza tutarları her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellendiğinden güncel rakamı ve tam başvuru listesini il ticaret müdürlüğünden teyit edin.

Maliyet ve ücretler nasıl belirlenir?

Kuyumcu belgesinin maliyeti tipik olarak iki bileşenden oluşur: MYK/devlet payı ile belgelendirme kuruluşunun sınav ve belgelendirme ücreti. Bu tutarlar kuruluşa, seçilen birim alternatifine (A1+A2 ya da A1+A2+B1) ve yıla göre değişir; bu nedenle net rakam için başvuracağınız belgelendirme kuruluşunun güncel tarifesini esas almanız gerekir. Önemli bir yanlış anlama, sınav ücreti iadesiyle ilgilidir: İşsizlik Sigortası Fonu'ndan sınav ücreti iadesi yalnızca tehlikeli ve çok tehlikeli işler kapsamındaki mesleklere uygulanır. Kuyumcu (Perakende) bir ticaret/satış mesleği olduğundan bu kapsamda görünmemektedir; dolayısıyla bu iade kuyumcu için genel olarak uygulanmaz. Güncel durumu İŞKUR veya belgelendirme kuruluşuyla teyit edin. Ücret ve ödeme detayları için ayrıca ücret rehberimize bakabilirsiniz.

Sık yapılan hatalar

Sınavda sizi kim değerlendirir? Değerlendirici kriterleri

Belge hangi meslek standartlarına dayanır? (17UMS0647-4 ve 16UMS0519-3)

21UY0441-4 Kuyumcu (Perakende) ulusal yeterliliği tek bir meslek standardından değil, iki farklı ulusal meslek standardından (UMS) beslenir. 9. maddede belirtilen kaynak standartlar şunlardır: 17UMS0647-4 Yüzey İşlemcisi (Kuyumculuk) Seviye 4 ve 16UMS0519-3 Satış Danışmanı Seviye 3. Bu ikili yapı, belgenin neden hem teknik kuyumculuk bilgisini hem de perakende satış yetkinliklerini birlikte ölçtüğünü açıklar. Yüzey İşlemcisi (Kuyumculuk) standardından gelen unsurlar, ürünün metal ve ayar özelliklerini tanımaya; Satış Danışmanı standardından gelen unsurlar ise müşteriyle iletişim, ürün sunumu ve alış-satış süreçlerine karşılık gelir. Nitekim zorunlu A2 birimi 'Altın ve Gümüş Takı Alış-Satış Uygulamaları' adını taşır; yani belge, imalat ustalığından çok perakende alış-satış yetkinliğine odaklanır. Bu ayrım, imalat veya atölye üretimini kapsamayan bir yeterlilik olduğunu anlamak açısından önemlidir.

Performans (P1) sınavında 'kritik adım' ne anlama gelir?

Belgenin performans (uygulama) tarafı, gerçek ya da gerçeğine uygun bir çalışma ortamında yapılır ve bir kontrol listesi üzerinden puanlanır. Bu listedeki bazı adımlar 'kritik adım' olarak işaretlenir. Kritik adım, güvenlik, ayar/saflık doğruluğu veya müşteri güveni açısından hata kabul etmeyen, yapılmaması veya yanlış yapılması halinde sınavın genel puanı ne olursa olsun adayı doğrudan başarısız kılan işlem demektir. 21UY0441-4'te performans sınavı için kural nettir: kontrol listesinde belirlenen kritik adımların TAMAMINDAN başarılı olmak koşuluyla, sınavın genelinden en az %70 başarı gerekir. Yani bir adayın toplam puanı %70'i geçse bile tek bir kritik adımda başarısız olması belgelenememesine yol açar. A2 (Altın-Gümüş Takı Alış-Satış) ve seçmeli B1 (Mücevher Takı Alış-Satış) birimlerinde performans sınavı uygulanır. A1 (İSG-Çevre-Kalite-İş Organizasyonu) biriminin kendi başına ayrı bir performans sınavı yoktur; A1'e ait beceri ve yetkinlik ifadeleri A2 ve B1'in performans kontrol listeleri içinde ölçülür.

B1 Mücevher Takı birimi hangi durumda gerekir?

Yeterlilikte iki alternatif tanımlanmıştır: I. Alternatif A1+A2 (asgari belge yolu) ve II. Alternatif A1+A2+B1. Aday bu iki yoldan birini seçer. Zorunlu birimler her iki yolda da A1 (İSG, Çevre, Kalite ile İş Organizasyonu) ve A2 (Altın ve Gümüş Takı Alış-Satış Uygulamaları) iken; B1 (Mücevher Takı Alış-Satış Uygulamaları) seçmeli birimdir. B1, değerli taşlı mücevher alış-satışına yönelik ek bir yetkinliği belgeler. Bu nedenle pratikte pırlanta ve değerli taşlı mücevher satışını ağırlıklı yapan bir işletmenin B1'i de eklemesi mesleki açıdan anlamlıdır. Ancak 'fiilen değerli taşlı mücevher satan bir işletme B1'i almak zorunda mı, yoksa A1+A2 yeterli mi?' sorusunun bağlayıcı cevabı yeterlilik metninde net değildir. B1'in sizin faaliyetiniz için gerekli olup olmadığını başvuru öncesi yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşuna veya MYK'ye teyit edin; uygulama kuruluşa göre değişebilir.

Sektör ve kariyer: 2025 mücevher ihracatında rekor

2025 mücevher ihracatı7,9 milyar $ (tüm zamanların rekoru)
2024 / 2023 / 2022 ihracatı7,5 / 7,7 / 5,9 milyar $
En büyük pazarBAE (2,9 milyar $)
Diğer başlıca pazarlarHong Kong 609 mn $, İsviçre 416 mn $, ABD 410 mn $, Libya 356 mn $
En çok ihracat yapan ilİstanbul (5,5 milyar $)
Toplam ihracattaki payyaklaşık %3,3

Belgenizi doğrulama: hologram, kare kod ve e-Devlet

ADIM 1
Belgenin fiziksel güvenlik unsurlarını kontrol edin
Belgenin arka yüzünde MYK logolu hologram etiket ve doğrulamayı sağlayan kare kod (barkod) bulunması beklenir.
ADIM 2
Kare kodu okutun
Kare kodu telefonunuzla okutarak MYK Web Portal doğrulama ekranına ulaşın ve belge bilgilerini görüntüleyin.
ADIM 3
e-Devlet üzerinden teyit edin
e-Devlet'teki 'MYK Belge Vermeye Yetkili Kuruluşlar ve Ücret Tarifeleri' ile belge sorgulama ekranlarından belge ve kuruluş bilgilerini karşılaştırın.
ADIM 4
Doğrulanamayan belgeye güvenmeyin
Portal üzerinde doğrulanamayan belgeyi geçersiz/sahte kabul edin; belgeyi yalnızca yetkili, akredite kuruluşlardan alın.

Belgeyi kaybettim veya yıprandı: yeniden düzenleme

ADIM 1
Kuruluşa başvurun
Geçerlilik süresi içinde, belgeyi düzenleyen belgelendirme kuruluşuna dilekçeyle başvurun ve kayıp/yıpranma durumunu belirtin.
ADIM 2
Başvurunun değerlendirilmesi
Kuruluş başvurunuzu kabul ederse belgenin yeniden düzenlenmesi süreci başlatılır.
ADIM 3
Yeni belgenin düzenlenmesi
Yenileme/yeniden düzenleme ücreti karşılığında yeni belge düzenlenir; ücret ve süre kuruluşa göre değişebilir, teyit edin.

MYK Kuyumcu Belgesi ile 3308 Ustalık Belgesi

MYK Kuyumcu (Perakende) Belgesi3308 Ustalık Belgesi
Ne olduğu21UY0441-4 ulusal yeterliliğine dayalı sınavla alınan Mesleki Yeterlilik Belgesi3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamında verilen ustalık belgesi
Veren kurumTÜRKAK akredite Yetkilendirilmiş Belgelendirme Kuruluşu (MYK adına)Milli Eğitim Bakanlığı sistemi (mesleki eğitim merkezleri)
Yetki belgesi şartını karşılar mı?EvetEvet (alternatif yol)
Sınav / süreçA1 + A2 teorik ve performans; her birimde %70 barajKalfalık-ustalık eğitimi ve sınav sürecine göre değişir
Giriş şartıUlusal yeterlilikte tanımlı ön koşul yokÇıraklık/kalfalık süreci ve deneyim gerektirir (ayrıntı MEB mevzuatında)
Geçerlilik5 yıl; yeniden belgelendirme ile uzatılırSüreklidir (güncel durumu ilgili kurumdan teyit edin)

Belge yolu ile Mezuniyet muafiyeti

MYK / Ustalık belgesi yoluKuyumculuk alanı mezuniyeti muafiyeti
Kimler içinKuyumculuk alanı diploması olmayan herkesKuyumculukla ilgili orta/yükseköğretim alanlarından mezun olanlar
Sınav gerekir mi?Evet (MYK) veya ustalık süreciHayır; ustalık ve mesleki yeterlilik belgesi aranmaz
Örnek alanlarİlgili değilTakı İmalatı, Kuyumculuk, Takı Tasarımı, Gemoloji, Değerli/Yarı Değerli Taş İşletmeciliği, Vitrin Kuyumculuğu
YenilemeMYK belgesi 5 yılda bir yenilenirDiploma kalıcıdır; yenileme gerekmez
DayanakKuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik (belge şartı)Yönetmeliğin muafiyet hükmü (Madde 6/2) — güncel alan listesini teyit edin

Asgari belge yolu ile Tam yol (seçmeli B1 dahil)

A1 + A2 (asgari yol)A1 + A2 + B1 (tam yol)
KapsamAltın ve gümüş takı alış-satışıAltın/gümüş takı + kıymetli taşlı mücevher alış-satışı
Zorunlu mu?Evet, belge için asgari alternatiftirHayır; ek yetkinlik isteyenler için seçmeli
Ek sınavYokB1 teorik (en az 10 soru) + performans sınavı
Kime önerilir?Klasik altın/gümüş ağırlıklı kuyumcularPırlanta/mücevher satan işletmeler ve çalışanları
Geçme barajıHer birimde %70Her birimde %70 (B1 performansında kritik adımların tamamı)

MYK Kuyumcu Belgesi ile Kuyum Ticareti Yetki Belgesi

MYK Kuyumcu Belgesi (21UY0441-4)Kuyum Ticareti Yetki Belgesi
Kime/neye verilirKişi adına verilir (kişinin mesleki yeterliliğini gösterir)İşletme adına verilir (işletmenin faaliyet iznini gösterir)
Veren merciTÜRKAK akredite, MYK yetkili belgelendirme kuruluşuTicaret İl Müdürlüğü / KTBS (Kuyum Ticareti Bilgi Sistemi)
NiteliğiSınav (teorik + performans) sonucu kazanılan yeterlilik belgesiPerakende kuyum ticareti yapabilmek için gereken faaliyet izni
İkisi arasındaki ilişkiYetki belgesi almanın ön şartlarından biridirBelgeli personel (veya muafiyet) olmadan alınamaz/iptal edilebilir
Şart nasıl karşılanırMYK belgesi / 3308 ustalık belgesi / kuyumculuk mezuniyeti muafiyetiİşletmede sahip veya en az bir tam zamanlı belgeli personel bulundurmak
Geçerlilik süresi5 yılYönetmelikçe belirlenir; güncel durum için İl Ticaret Müdürlüğüne teyit edin

Belge şartını sahip mi karşılasın, çalışan mı?

İşletme sahibi/yetkili temsilci belgeliTam zamanlı çalışan belgeli
Zorunluluğu kim karşılarİşletme sahibinin kendisi ustalık/MYK belgesine sahipse yeterlidirSahip belgeli değilse, tam zamanlı en az bir personelin belgeli olması yeterlidir
Kaç belgeli kişi gerekirSahibin kendisi (ek personel şartı aranmaz)İşletme başına en az bir tam zamanlı belgeli personel
Her satış elemanı belgeli olmalı mıHayırHayır; işletme başına en az bir belge yeterlidir
Part-time/stajyer personel sayılır mıNet değildir; 'tam zamanlı' ölçütünü İl Ticaret Müdürlüğüne teyit edin

Doğru bilinen yanlışlar

✗ Kuyumcu belgesi zorunluluğu 19 Mart 2022'de (RG 31783) yönetmelikle ilk kez getirildi; yönetmelik o tarihte çıktı.
✓ Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik aslında 14 Nisan 2021'de (RG 31454) yürürlüğe girdi. 19 Mart 2022 (RG 31783) sadece bir değişiklik yönetmeliğidir ve önceden yalnızca 3308 ustalık belgesi kabul edilen şarta, MYK mesleki yeterlilik belgesini (21UY0441-4) alternatif olarak eklemiştir.
✗ Kuyumcu dükkânındaki her çalışanın belgesi olmak zorundadır.
✓ İşletmede sahip/yetkili temsilci ya da tam zamanlı çalışan en az bir personelin belgeli olması yeterlidir. Belge yükümlülüğü işletme başınadır, kişi başına değil.
✗ Sadece MYK belgesi geçerlidir; ustalık belgesi işe yaramaz.
✓ Belge şartı üç yoldan biriyle karşılanabilir: MYK Kuyumcu (Perakende) belgesi, 3308 ustalık belgesi veya kuyumculuk alanı orta/yükseköğretim mezuniyeti muafiyeti. Üçü de birbirinin alternatifidir.
✗ Sınava girmek için kuyumculuk diploması ya da yıllarca deneyim şarttır.
✓ Ulusal yeterlilik metninde (madde 10) sınava giriş şartı tanımlanmamıştır. Önceden eğitim, diploma veya asgari deneyim aranmadan başvuru yapılabilir.
✗ Belge bir kez alınınca ömür boyu geçerlidir.
✓ Belgenin geçerlilik süresi 5 yıldır. Süre sonunda çalışma kayıtları sunularak veya performans sınavına yeniden girilerek yeniden belgelendirme yapılır.
✗ Belge alındıktan sonra her yıl gözetim/ara denetim yapılır.
✓ Ulusal yeterlilikte gözetim sıklığı tanımlanmamıştır (madde 15 boş); 5 yıllık süre içinde periyodik/ara gözetim öngörülmez. Değerlendirme, 5. yılda yeniden belgelendirme aşamasında yapılır.
✗ Kuyumcuya da İŞKUR/İşsizlik Fonu sınav ücreti iadesi verilir.
✓ Sınav ücreti iadesi yalnızca tehlikeli ve çok tehlikeli işler kapsamındaki mesleklere uygulanır. Kuyumcu (Perakende) bir satış/ticaret mesleği olduğundan bu kapsamda görünmemektedir; iadenin uygulanmadığını İŞKUR/kuruluşla teyit edin.
✗ İmalat veya toptan kuyumculuk yapan işletmeler de bu belgeye tabidir.
✓ Yetki belgesi ve belgeli personel zorunluluğu perakende kuyum ticaretine yöneliktir. Yalnızca imalat ve/veya toptan faaliyet gösterip perakende satış yapmayan işletmeler bu kapsam dışındadır.
✗ Teorik sınavda yanlış cevaplar doğruları götürür.
✓ Teorik sınavda yanlış cevaptan puan indirimi yapılmaz. Sorular eşit puandır ve her soruya en az 1,5 dakika süre verilir.
✗ A2 performans sınavında genel olarak %70 almak yeterlidir.
✓ Performans sınavında kontrol listesindeki kritik adımların TAMAMINDAN başarılı olmak koşuluyla sınavın genelinden en az %70 gerekir; kritik bir adımdan başarısızlık, genel puan %70'in üzerinde olsa bile başarısızlık anlamına gelir.
✗ Seçmeli B1 (Mücevher) birimi de zorunludur.
✓ Asgari belge yolu A1 + A2 zorunlu birimleridir. B1 seçmelidir ve yalnız kıymetli taşlı mücevher satışı yetkinliğini de belgelemek isteyenler için gereklidir.
✗ Birimleri istediğim aralıkta, yıllar sonra tamamlayabilirim.
✓ Yeterlilik birimlerinin geçerlilik süresi 2 yıldır ve belge için tüm birimlerin aynı anda geçerli olması gerekir; birimler arası sınav tarih farkı 1 yılı aşamaz.

Sıkça sorulan sorular

Kuyumcu belgesi zorunlu mu?

Evet. Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik (14.04.2021, RG 31454; 19.03.2022/31783 değişikliğiyle MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi de kabul edildi) gereği kuyum ticaretiyle iştigal eden işletmede sahip VEYA en az bir tam zamanlı çalışanın MYK belgesi, 3308 ustalık belgesi veya geçerli mezuniyet muafiyetine sahip olması zorunludur.

Belge için üç yol nedir; mezunlar muaf mı?

Şart üç yoldan biriyle karşılanır: (1) MYK Kuyumcu (Perakende) Seviye 4 belgesi, (2) 3308 ustalık belgesi, (3) kuyumculuk alanı ile ilgili orta veya yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar ustalık ve mesleki yeterlilik belgesi şartından muaftır (Yönetmelik Madde 6/2).

Kuyumcu belgesi sınavı nasıl yapılır?

İki zorunlu birim sınavı vardır: A1 — 15 çoktan seçmeli soru, 23 dakika; A2 — 20 çoktan seçmeli soru (30 dk) ve uygulamalı performans sınavı (60 dk). Her birimde geçme barajı %70’tir; performansta ayrıca kritik adımların tamamından geçmek gerekir.

Kuyumcu belgesi ne kadar, ücreti nedir?

Devlet payı MYK belge masrafı 2026’da 1.500 TL’dir. Sınav/belgelendirme ücreti yetkili kuruluşa göre değişir; tam yeterlilik için yaklaşık 6.000–11.750 TL + KDV aralığında olabilir. Net tutar için başvurulacak kuruluşun güncel tarifesini esas alın.

Kuyumcu belgesinde devlet teşviki/sınav ücreti iadesi var mı?

İşsizlik Sigortası Fonu’ndan sınav ücreti iadesi yalnızca tehlikeli ve çok tehlikeli işler kapsamındaki mesleklere uygulanır. Kuyumcu (Perakende) bir ticaret/satış mesleği olduğundan bu kapsamda görünmemektedir; dolayısıyla bu iade kuyumcu için genel olarak uygulanmaz. Güncel durumu kuruluş/İŞKUR ile teyit edin.

Belgesiz kuyumculuk yapılabilir mi?

Hayır. Yetki belgesi olmadan kuyum ticareti yapmak ve kuyumculuk izlenimi veren işaret/vitrin kullanmak yasaktır (Kuyum Ticareti Yönetmeliği Madde 5). İhlalde Ticaret Bakanlığı’nca idari yaptırım uygulanır.

Kuyumcu belgesi kaç yıl geçerli?

MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi 5 yıl geçerlidir; süre sonunda yeniden belgelendirme ile uzatılır.

Kuyumcu belgesini kim verir?

Belgeyi, MYK adına yetkilendirilmiş TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşları düzenler. Brodemy belge düzenlemez; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle sizi akredite kuruluşa yönlendiren aracı platformdur.

Kuyumcu belgesi sınavına girmek için diploma veya deneyim gerekir mi?

Hayır. Ulusal yeterlilik metninde (21UY0441-4, madde 10) sınava giriş için önceden eğitim, diploma veya asgari deneyim şartı tanımlanmamıştır. Güncel başvuru koşullarını yine de belgelendirme kuruluşundan teyit etmeniz önerilir.

Belge alındıktan sonra ara gözetim/denetim var mı?

Ulusal yeterlilikte gözetim sıklığı tanımlanmamıştır (madde 15 boş bırakılmıştır); 5 yıllık geçerlilik içinde periyodik ara gözetim öngörülmez. Değerlendirme, 5. yılda yeniden belgelendirme aşamasında yapılır.

5 yıl dolduğunda belgemi nasıl yenilerim?

İki yoldan biriyle: (a) belge süresi içinde ilgili alanda en az 2 yıl ya da son 6 ay çalıştığınızı gösteren kayıtları (hizmet dökümü, referans, sözleşme, fatura, portfolyo) sunarak veya (b) performansa dayalı sınavlara yeniden girerek. Sonucu olumlu olanların belgesi 5 yıl daha uzatılır.

Seçmeli B1 (Mücevher Takı) birimini almalı mıyım?

Zorunlu değildir. Asgari belge için A1 + A2 yeterlidir. B1, kıymetli taşlı mücevher satışı yetkinliğini de belgelemek isteyenler içindir; pırlanta/mücevher satan işletmelerde faydalı olabilir.

Sözlük — meslek ve belge terimleri

Ayar (Karat)
Altının saflık ölçüsü. Tam saf altın 24 ayardır; 22, 18 ve 14 ayar, altına belirli oranda başka metal katılmış alaşımları ifade eder. Elmas ağırlık birimi olan 'karat' ile karıştırılmamalıdır.
Milyem
Saflığın binde cinsinden ifadesi. Örneğin 22 ayar altın yaklaşık 916 milyem, 18 ayar 750 milyem, 14 ayar 585 milyemdir. Damgalarda saflık genellikle milyem olarak yer alır.
Has altın
İşlenmemiş, en yüksek saflıktaki (24 ayar / genelde 995 milyem ve üzeri) saf altın. Alaşımların ve takıların değeri, içindeki has altın miktarına göre hesaplanır.
Ziynet altını
Takı amacıyla üretilen altın ürünler (bilezik, kolye, yüzük, künye vb.). Perakende kuyum satışının ana ürün grubudur.
Alaşım
Altının dayanıklılık ve renk için bakır, gümüş, çinko gibi metallerle karıştırılması. Ayar, alaşımdaki saf altın oranını belirtir.
Damga (Ayar damgası)
Bir takının ayarını/saflığını gösteren, ürün üzerine vurulan işaret. Ayar denetimi ve damgalama, ayrı mevzuata tabidir; uygulama esaslarını ilgili düzenlemelerden teyit edin.
Mihenk taşı (Prova taşı)
Altın parçasının sürtülerek bıraktığı ize asit uygulanmasıyla ayarının tahmin edildiği koyu renkli taş. Hızlı ön değerlendirme için kullanılır.
Kıymetli maden
Ekonomik ve endüstriyel değeri yüksek metaller; başlıca altın, gümüş, platin ve paladyum. Kuyum ticaretinin temel hammaddesidir.
Ons (Troy ons)
Kıymetli madenlerde kullanılan uluslararası ağırlık birimi; 1 troy ons yaklaşık 31,1035 gramdır. Dünya altın fiyatları genellikle ons üzerinden kote edilir.
Gram altın
Belirli ayarda (çoğunlukla 24 veya 22 ayar) gram bazında alınıp satılan altın. Ziynet ve yatırım işlemlerinde temel birimdir.
Külçe altın
Standart saflıkta dökülmüş, sertifikalı altın bar. Yatırım amaçlı işlemlerde tercih edilir.
İşçilik
Bir takının imalat ve işleme bedeli. Ürünün satış fiyatı, altının gram/ayar değeri ile işçilik bedelinin toplamından oluşur.
Fire (Fir)
İmalat, eritme veya işleme sırasında oluşan metal kaybı. Maliyet ve gramaj hesaplarında dikkate alınır.
Sarraf / Sarrafiye
Döviz ve kıymetli maden alım-satımıyla iştigal eden kişi/iş kolu. Kuyumculukla iç içe geçse de faaliyet ve yetki belgesi kapsamları farklı olabilir.
Rodaj (Rodyum kaplama)
Beyaz altın veya gümüş ürünlere parlaklık ve dayanıklılık için ince rodyum kaplama uygulanması.
Gemoloji
Kıymetli ve yarı kıymetli taşların bilimsel olarak incelenmesi ve değerlendirilmesi. Kuyumculuk alanı mezuniyet muafiyetinde sayılan alanlardan biridir.
Mücevher
Kıymetli taş (pırlanta, yakut, zümrüt vb.) içeren takı. Mücevher satışı yetkinliği, 21UY0441-4'ün seçmeli B1 biriminde ele alınır.
Yeterlilik birimi
Sınavda bağımsız olarak değerlendirilen yeterlilik parçası. Kuyumcu (Perakende) belgesinde A1, A2 (zorunlu) ve B1 (seçmeli) birimleri vardır.
YBK (Yetkilendirilmiş Belgelendirme Kuruluşu)
MYK adına sınav yapıp belge düzenlemeye yetkili, TÜRKAK akredite kuruluş. Kuyumcu belgesi bu kuruluşlarca verilir; Brodemy belge düzenlemez, yönlendirir.
Yüzey İşlemcisi (Kuyumculuk)
17UMS0647-4 kodlu ulusal meslek standardı. 21UY0441-4 yeterliliğinin dayandığı iki kaynak standarttan biridir (diğeri Satış Danışmanı).
Darphane
Türkiye'de damga/ayar tescili ile resmi altın ve gümüş basımından sorumlu kurum: T.C. Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü. Alaşım hazırlama, kalıp, darp ve kalite kontrol süreçlerini yürütür.
Telkari (Filigran)
Altın veya gümüş üzerine ince, yassı ya da burma tellerden süsleme ve bezeme (desen) yapma sanatı. Midyat/Mardin ile ünlü geleneksel Türk el sanatı üretim tekniğidir.
Savat (Niello)
Gümüş üzerine kükürt-kurşun-gümüş-bakır karışımı siyah bir alaşımla, özel teknikle yapılan siyah nakış/desen işleme sanatı.
Mine (Emaye)
Renkli cam kırıklarının metal üzerine hazırlanan yuvalara doldurulup fırınlanmasıyla renkli süsleme yapma tekniği.
Varak
Altın, gümüş gibi madenlerin döverek çok inceltilmesiyle elde edilen ince metal yaprak (ör. altın varak).
Yaldız
İnce kaplama işlemi; elektroliz tekniğiyle metallerin altın veya gümüş gibi değerli metallerle kaplanması (gilding).
Gümüş 925 (Sterling gümüş)
Binde 925 saf gümüş içeren, kalanı genellikle bakır olan gümüş alaşımı. Mücevher ve çatal-bıçakta standarttır ve damgalanır.
Tel çekme
Metalin (altın/gümüş) hadde ve çekme kalıplarından geçirilerek gittikçe incelen tel haline getirilmesi. Telkari ve zincir yapımının temel işlemidir.
Dökümcülük
Eritilen değerli metalin genellikle kayıp mum tekniğiyle kalıba dökülerek takı formunun seri üretilmesi işlemi/mesleği.
TÜRKAK (Türk Akreditasyon Kurumu)
Türkiye'de uygunluk değerlendirmesi yapan kuruluşların akreditasyon faaliyetlerini yürüten ulusal akreditasyon kurumu. Belgelendirme kuruluşlarını TS EN ISO/IEC 17024'e göre akredite eder.

İlgili rehberler

Brodemy belge düzenlemez; ISO/IEC 17024 tarafsızlık ilkesiyle TÜRKAK akredite belgelendirme kuruluşuna aracılık eder. · Son güncelleme: 2026-07-18

Tüm MYK belgeleri · Zorunlu MYK meslekleri · Hazırlık kursları · Satış Danışmanı mesleği · Ücretsiz deneme quizi